Lịch bón phân cà phê vối 4 đợt mùa mưa: bón gì, bao nhiêu, khi nào

Cuối tháng 4 mỗi năm, khi những cơn mưa đầu mùa đủ thấm đất, quầy của Rẫy Xanh bắt đầu đông. Câu hỏi nhiều nhất vẫn là: "Năm nay bón mấy đợt, mỗi gốc bao nhiêu?" Bài này tóm lại cách kỹ sư Rẫy Xanh kê đơn cho một vườn cà phê vối kinh doanh điển hình ở Cư M'gar: mật độ 1.100 cây/ha, năng suất 3–3,5 tấn nhân/ha [DEMO].
Cây cà phê cần bao nhiêu dinh dưỡng mỗi năm?
Mỗi tấn cà phê nhân lấy đi khỏi vườn khoảng 35–40 kg đạm, 6–8 kg lân và 40–45 kg kali, chưa tính phần cây dùng để nuôi cành, lá, rễ. Cộng thêm phần thất thoát do rửa trôi trên đất dốc, khuyến cáo phổ biến cho cà phê vối kinh doanh trên đất bazan là:
| Dinh dưỡng | Lượng nguyên chất/ha/năm | Quy ra mỗi cây (1.100 cây/ha) |
|---|---|---|
| Đạm (N) | 250–300 kg | 0,23–0,27 kg |
| Lân (P₂O₅) | 80–100 kg | 0,07–0,09 kg |
| Kali (K₂O) | 250–300 kg | 0,23–0,27 kg |
Đây là lượng nguyên chất. Muốn biết bao nhiêu kg phân thương phẩm, phải chia cho hàm lượng in trên bao: ví dụ 0,25 kg đạm tương đương khoảng 0,54 kg urê (46% N). Công cụ tính lượng phân của Rẫy Xanh làm sẵn phép tính này.
Bốn đợt bón trong mùa mưa
Đợt 1 – đầu mùa mưa (cuối tháng 4 – tháng 5): 20%
Cây vừa qua mùa khô, ra hoa, đậu quả non, cần đạm và lân để ra rễ mới và phát cành. Dùng NPK có tỷ lệ đạm – lân cao như NPK 16-16-8. Nếu đất chua, rải vôi dolomite và hữu cơ trước khi bón vô cơ ít nhất 15 ngày.
Đợt 2 – giữa mùa mưa (tháng 6–7): 30%
Quả lớn nhanh nhất, cành dự trữ cho vụ sau cũng đang phát triển. Đây là đợt cần nhiều phân nhất. NPK hàm lượng cao (20-20-15) giúp giảm số bao phải chở lên rẫy.
Đợt 3 – tháng 8–9: 30%
Bắt đầu tăng kali để hạt vào chắc. Đợt này hay trùng những trận mưa lớn kéo dài: chờ ngớt mưa 1–2 ngày rồi bón, cào lấp nhẹ, tránh rải trên mặt dốc trơ đất.
Đợt 4 – cuối mùa mưa (tháng 10): 20%
Chủ yếu kali (NPK 15-5-20 hoặc kali đơn) để hạt chắc, nặng ký, hạn chế rụng quả xanh. Không bón đạm cao ở đợt này vì làm cây ra chồi muộn, chín không đều.
Bón thế nào cho phân không bị phí?
- Rải theo mép tán, cách gốc 20–30 cm – đó là nơi rễ tơ ăn mạnh nhất, không phải sát gốc.
- Đất phải ẩm. Rải urê trên đất khô, nắng gắt có thể mất 20–30% đạm do bay hơi.
- Cào lấp hoặc làm bồn. Trên đất dốc, bồn hình vành trăng khuyết giữ phân không trôi.
- Không trộn urê với vôi trong cùng một lần bón.
Những sai lầm kỹ sư Rẫy Xanh hay gặp
- Bón quá nhiều đạm, quá ít kali. Cây xanh mướt, nhiều cành tăm, nhưng hạt lép, tỷ lệ tươi/nhân cao.
- Bón dồn 2 đợt lớn. Mưa lớn rửa trôi gần một nửa; cây lúc no lúc đói.
- Không đo pH. Đất pH 4 thì bón bao nhiêu rễ cũng ăn kém. Đo pH mất 5 phút, bón vôi đúng lượng có khi tiết kiệm hơn thêm 5 bao phân.
- Bỏ hữu cơ. Đất chai, giữ nước kém, phân vô cơ trôi nhanh.
Ví dụ một vườn 1 ha
Với 1.100 cây kinh doanh, công cụ của Rẫy Xanh tính ra khoảng 9–10 bao NPK 16-16-8, 7–8 bao urê và 8–9 bao kali cho cả năm, chia 4 đợt như trên [DEMO]. Con số thực tế sẽ thay đổi theo kết quả đo đất.
Muốn có phiếu lượng phân cho riêng vườn mình, gửi số cây, tuổi cây qua trang kỹ sư tư vấn hoặc gọi 0941 388 887 – kỹ sư Rẫy Xanh gửi lại trong ngày.



